پرديس علوم مجله علوم دانشگاه تهران (منتشر نمی شود) 32 1 2006 07 23 - شواهد پتروگرافی و ژئوشیمیایی آلتراسیون سدی-کلسیک و پتاسیک در توده نفوذی پنج‌کوه (شمال شرق ایران) 16905 FA داریوش اسماعیلی مریم شیبی علی کنعانیان Journal Article 1970 01 01 On the basis of field observations, petrographic evidences and chemical data two types of sodic-calcic and potassic alterations have been identified in the center and margin of the Panj-kuh intrusive body, respectively. Development of albitization on the corner of plagioclase crystals, presence of albite with chess board twining, scapolitization of plagio-clase, high sphene and apatite content comparing with fresh igneous protolith and a general absence of magnetite are the most important evidences of sodic-calcic alterations in monzonitic rocks. Potassic alteration is defined by the presence of the shreddy aggregates of hydrothermal biotite and replacement of plagioclase by K-feldspar. Some elements such as Na2O, CaO, MgO, TiO2, P2O5, Sr, V and Sc are increased in sodic - calcic alteration at the same time as K2O, FeO?, Ba, Zr and Rb show decrease, whereas, potassic alteration show reverse trends. These evidences indicate that some elements such as Fe, K, and so on, leached from sodic-calcic zone and transported to the potassic zone by hydrothermal fluids. بر اساس شواهد صحرایی، پتروگرافی و داده‌های شیمی سنگ کل در توده نفوذی پنج‌کوه با ترکیب غالب مونزونیت- سیینیت، دو نوع آلتراسیون سدی- کلسیک در مرکز و پتاسیک در حاشیه توده تشخیص داده شده است. آلبیتی شدن حاشیه پلاژیوکلازها، آلبیت دارای ماکل صفحه شطرنجی، اسکاپولیتی شدن پلاژیوکلازها، محتوای بالای اسفن و آپاتیت و نبود عمومی کانی‌های اپک شواهدی از آلتراسیون سدی- کلسیک در مونزونیتها وتبدیل پلاژیوکلاز از حاشیه به ارتوکلاز و بیوتیت‌های تکه تکه شواهدی ازآلتراسیون پتاسیک می‌باشند. در ترکیب شیمیایی سنگ کل هر یک از دو نوع آلتراسیون نیز تغییراتی مشاهده گردیده است. این تغییرات شامل اضافه شدن مقادیرN2O، CaO، MgO، TiO2، P2O5، Sr، V و Sc و از دست رفتن K2O، FeO?، Ba، Zr و Rb درآلتراسیون سدی- کلسیک و روندی عکس آن در سنگ‌های حاصل ازآلتراسیون پتاسیک می‌باشد. تمامی‌شواهد مذکور شسته شدن عناصر آهن، پتا سیم و در طی آلتراسیون سدی – کلسیک و اضافه شدن آنها به زون پتاسیک را تداعی می‌نماید. https://jos.ut.ac.ir/article_16905_f8d484a8422e0ed29aeea024f3cc9106.pdf